6. سجده

6. سجده

 

چيزهايى كه مى شود بر آن ها سجده كرد

607. لطفا بفرماييد بر چه چيزهايى مى توان سجده كرد (به ترتيب اولويت)

ج. بر زمين و گياه و كاغذ توليدشده از گياه مى توان سجده كرد و افضل از همه تربت امام حسين ـ عليه السّلام ـ است (مسأله ى 886 الى 892 رساله)

 

كج گذاشتن پيشانى روى مهر و خون آلود شدن آن

608. گاهى در پيشانى جوش هايى پديدار مى شود كه هنگام سجده درد مى گيرد. آيا مى توان براى سجده، پيشانى را روى مهر كج گذاشت و اگر بعد از سر برداشتن از سجده، مهر آلوده به خونِ جوش ها شود، نماز چه حكمى دارد؟

ج. كج گذاشتن در فرض مزبور، مانعى ندارد و احتياط در تقديم طرف راست بر طرف چپ است، و بايد دقّت شود كه مهر آلوده نشود و اگر آلوده شد، بايد در سجده ى بعدى به جاى پاكِ آن سجده كند.

 

قرار گرفتن موى سر يا چادر بين مهر و پيشانى

609. اگر در موقع گزاردن پيشانى روى مهر قسمتى از موى سر يا چادر، پيشانى را فرا گيرد و مانع چسبيدن پيشانى روى مهر گردد، چه بايد كرد؟

ج. اگر به اندازه ى قدر واجب از سجده روى مهر باشد، مانعى ندارد و اگر نباشد بدون آن كه سر را بلند كند، آن مو يا چادر را از روى پيشانى بكشد.

سجده بر مهر امين

610. آيا سجده بر مهر امين (كه جهت تعيين تعداد ركعات است) صحيح است؟

ج. سجده صحيح است و اگر موجب اطمينان شخصى شود، رفع شكّ مى كند.

 

مهر چركين

611. اگر در مهرى كه قدرى چرك دارد، شك شود كه آيا اين چرك به اندازه اى هست كه مانع به حساب آيد يا نه، آيا مى توان با اين مهر نماز خواند؟

ج. مى تواند، گرچه احتياط خوب است.

 

سجده بر قسمت برجسته مهر

612. مهرهايى كه عكس گنبد و بارگاه روى آن ها منقوش است و برآمدگى دارد؛ آيا سجده كردن بر آن ها جايز است؟

ج. اگر پيشانى به قدر واجب سجده به خاك مى رسد، اشكالى نيست.

 

مهر برجسته

613. يكى از دو طرف مهرهاى نماز ناصاف است و مقدارى برجستگى دارد، آيا سجده روى سطح ناصاف آن صحيح است؟

ج. اگر تماس پيشانى با مهر به قدر واجب مى شود، صحيح است.

 

عكس روى مهر

614. روى بعضى از سجّاده ها و مهرهاى نماز، عكس بارگاه ائمّه ـ عليهم السّلام ـ كشيده شده است؛ آيا نماز خواندن با آن ها جايز است؟

ج. جايز است.

سجده بر اسكناس

615. آيا سجده بر اسكناس صحيح است؟

ج. احتياط در ترك آن است.

 

سجده بر مهر حكاكى شده با كلمه اللّه

616. سجده كردن بر مهرى كه روى آن كلمه  ى اللّه  حكّ شده است؛ چه حكمى دارد؟

ج. اگر جهت هتك نداشته باشد، اشكال ندارد.

 

سجده بر لباس و دست

617. اگر در بين نماز آن چه كه نمازگزار بر آن سجده مى كند، مفقود شود و به خيال اين كه در وسعت وقت هم مى تواند بر لباس يا دستش سجده كند، بر آن ها سجده نمايد، صحيح است؟

ج. در صورت جهل به حكم، معذور نيست.

 

مفقود شدن مهر در وسط نماز

618. اگر در حال نماز خواندن بچه  اى مهر را بردارد چه بايد كرد؟

ج. اگر چيز ديگرى كه سجده بر آن صحيح است نداشته باشد، چنانچه وقت وسعت دارد، بايد نماز را بشكند و اگر وقت تنگ است، بايد به لباسش اگر از پنبه يا كتان است سجده كند و اگر از چيز ديگر است، بر همان چيز و اگر آن هم ممكن نيست، بر پشت دست، و اگر آن هم نمى شود، به چيز معدنى مانند انگشتر عقيق سجده نمايد.

 

سجده در مسجدالحرام و مسجدالنّبى ـ صلّى اللّه  عليه  وآله  وسلّم ـ

 

619. در مسجد الحرام و مسجد النبى ـ صلّى اللّه عليه وآله وسلّم ـ و ساير مساجد مكّه و مدينه بعضى از قسمت ها مفروش است و بعضى غير مفروش و با سنگ ساخته شده است. آيا لازم است براى انجام نماز جماعت به قسمتى بروند كه بر سنگ سجده كنند و يا مى توانند بر فرش سجده نمايند؟

ج. بايد بر سنگ و يا حصير و امثال آن از چيزهايى كه سجده بر آن صحيح است، سجده كنند.

 

سجده بر مهر و حصير در مساجد مكّه  ى معظّمه و مدينه  ى منوّره

620. سجده كردن بر مهر يا حصير و بادبزن در مساجد مكه و مدينه در صورتى كه سبب توهين به شيعه بشود؛ چه حكمى دارد؟

ج. مى توانند به قسمت هايى كه با سنگ مفروش شده نماز بخوانند و يا براى اقامه نماز به جايى بروند كه موجب وهن نباشد.

 

استفاده نكردن از مهر

621. بعضى از روحانيون كاروان ها به حجّاج گفته اند كه اصلاً در طول سفر حجّ از مهر استفاده نكنند؛ حتّى در هتل ها كه همه شيعه هستد؛ آيا اين كار صحيح است؟

ج. صحيح نيست.

 

تربت كربلا از غير اطراف قبر مطّهر

622. تربت هايى كه از كربلا مى آورند، اگر از اطراف قبر مطهّر نباشد؛ آيا احترام آن واجب است؟

ج. احترام آن رعايت مى شود، ولى احكام تربت را ندارد.

 

نماز با مهر مسجد در غير مسجد

623. خواندن نماز با مهرهاى مسجد دانشگاه در مكان هاى ديگر صحيح است؟

ج. اگر اختصاص به آن جا دارد، جايز نيست.

سجده بر پوست تخم كدو

624. آيا سجده بر پوست تخم كدو، هندوانه، آفتابگردان، بادام و گردو، بعد از جدا شدن مغز جايز است؟ بر هسته خرما چه طور؟

ج. جايز است.

 

مهرهايى كه روى آن چيز نوشته اند

625. سجده بر مهر يا چوبى كه با جوهر يا مركب روى آن نوشته اند چه حكمى دارد؟

ج. اگر آن جوهر يا مركب، مانع از سجده به مقدار واجب نباشد، اشكال ندارد.

 

سجده بر دستمال كاغذى

626. آيا سجده بر دستمال كاغذى و كاغذى كه روى آن خط كشى شده؛ جايز است؟

ج. اگر اشياى مذكور از چيزى كه سجده بر آن صحيح است ساخته شده، مى شود بر آن سجده كرد و جواز سجده بر كاغذى كه احتمال دارد از چيزهايى درست شده باشد كه سجده بر آن جايز نيست، مورد تأمل است؛ لذا احتياطا سجده ننمايد.

 

سجده بر لباس يا گليم يا پشت دست

627. اگر در حالت ناچارى كه لباس نمازگزار از پنبه يا كتان باشد و يا سجاده يا زيراندازش از پنبه باشد، آيا در اين صورت مى تواند بر پشت دست سجده كند؟

ج. در اين صورت بايد به لباس يا زيرانداز كه از كتان يا پنبه است سجده كند و گرنه، اگر از چيز ديگر است، بر همان چيز سجده كند، و اگر آن هم نيست در مرحله بعد بايد بر پشت دست سجده نمايد.

اگر پيشانى دو بار به مهر بخورد

628. اگر نمازگزارى كمى تند به سجده رود و پيشانى بعد از برخورد با مهر كمى بلند شود و دوباره روى مهر جاى بگيرد؛ آيا دو سجده حساب مى شود؟

ج. اگر نتواند سر را نگه دارد و بى اختيار دوبار به جاى سجده برسد، روى هم يك سجده حساب مى شود و اگر ذكر نگفته باشد، بايد بگويد. (جهت اطلاع بيشتر به مسأله ى 882 رساله مراجعه شود.)

 

لزوم نشستن بين دو سجده

629. آيا نشستن بين دو سجده لازم است يا سر برداشتن از مهر و دوباره گذاشتن كفايت مى كند؟ و آيا اگر كسى سر از مهر بردارد و در همان حال كه دستانش روى زمين است اندكى توقف كرده و دوباره به سجده رود اشكال دارد؟ و آيا فرقى بين نماز مستحبى و واجب در اين مسأله وجود دارد؟

ج. نشستن بين دو سجده مطلقا واجب است.

 

قرار دادن دو مهر بر روى همديگر

630. اگر فردى دو مهر بر هم بگذارد و بر آن ها سجده كند، آيا اشكال دارد؟

ج. خير.

 

وجود چيزى آزار دهنده بر روى مهر

631. اگر در هنگام سجده بر روى مهر چيزى باشد كه باعث آزار جدّى پيشانى نمازگزار شود، آيا مى توان قبل از اتمام ذكر سجده پيشانى را از مهر برداشت؟

ج. به كم ترين مقدار ذكر اكتفا كند.

مقدار نشستن بين دو سجده

632. آيا مقدار نشستن بين دو سجده بايد به مقدار گفتن «استغفر اللّه  ربى و اتوب اليه» باشد؟

ج. خير لازم نيست.

 

ناتوانى در نشستن بين دو سجده

633. فردى كه نمى تواند بين دو سجده بنشيند و به صورت نيم خيز تكبير مى گويد، آيا با اين وضعيت نمازش اشكال دارد؟

ج. اگر به هيچ نحوه قادر بر نشستن نيست، همان كفايت مى كند.

 

خون آمدن جوش هاى صورت حين وضو و سجده

634. هنگام وضو و سجده از جوش هاى صورتم خون مى آيد، آيا باعث ابطال وضو و سجده مى شود؟

ج. در وضو اگر تطهير ممكن نيست، بايد وضوى جبيره اى كند و در سجده به مسأله ى 878 و 879 رساله رجوع شود.

 

عدم قدرت بر سجده كردن به علت شكستگى زانو

635. كسى كه در اثر شكستگى زانو نمى تواند به سجده برود، نماز را چگونه انجام دهد؟

ج. بايد به اندازه اى كه اوّلين مرتبه سجود، صدق مى كند خم شود و مهر يا چيز ديگرى را كه سجده بر آن صحيح است تا روى چيز بلندى گذاشته و طورى پيشانى را بر آن بگذارد كه بگويند سجده كرده است، ولى بايد بنابر احتياط، كف دست ها و زانوها و انگشتان پا را به طور معمول به زمين بگذارد، و كسى كه هيچ نمى تواند خم شود، براى سجده بايد سر را به قصد سجده خم كند و براى برخواستن از سجده سر را بلند كند.

فراموشى سجده و تشهد و ركوع

636. اگر نمازگزار در ركعت اوّل يك سجده و در ركعت دوم تشهد و در ركعت سوم ركوع را فراموش كند؛ وظيفه اش چيست؟

ج. نمازش باطل است.

 

فراموش كردن سجده

637. شخصى كه در حال قيام متذكر مى شود كه يك سجده  ى ركعت پيش را فراموش كرده، و بر نمى گردد كه به جاى آورد، ولى بعد از نماز فورا سجده را قضا و سجده سهو به جاى مى آورد، آيا نمازش صحيح است؟

ج. نمازش باطل است.

 

شك در سجده

638. كسى كه شك كند يك سجده به جاى آورده يا دو تا، تكليفش چيست؟

ج. اگر در محل است، يك سجده ى ديگر به جا آورد.

 

شك در بلندى محل سجود از محل ايستادن

639. اگر نمازگزار در سجده، در بلندى محل سجده از محل ايستادن شك كند و رفع شك در بين نماز ممكن نباشد، تكليفش چيست؟

ج. اين شك اعتبار ندارد؛ ولى براى سجده هاى بعدى بايد احراز شرط كند.

 

شك در اين كه در ركوع است يا سجود

640. بيمارى كه ركوع و سجود را با اشاره به جا مى آورد، در صورتى كه شك كند در سجده است يا ركوع، تكليفش چيست؟

ج. بنا مى گذارد كه در ركوع است.

فراموشى سجده

641. اگر نمازگزار در ركعت اوّل يك سجده، و در ركعت دوم ركوع را فراموش مى كند و در بين السّجدتين ركعت دوم متوجه شود؛ تكليفش چيست؟

ج. اين سجده را سجده ى دوم ركعت اوّل حساب مى كند، پس مى ايستد و ركعت دوم را به جا مى آورد و براى زيادى ها سجده سهو به جا مى آورد.

 

شك در سجده

642. اگر نمازگزار در اثناى تشهد شك كند كه سجده دوم را به جاى آورده يا نه، چه بايد بكند؟

ج. به شكش اعتنا نمى كند.

 

سربازهايى كه در وقت نماز صبح پُست مى دهند

643. سربازانى كه قبل از اذان صبح تا بعد از طلوع آفتاب در پست نگهبانى هستند، در صورتى كه نتوانند به طور عادى نماز بخوانند (به خاطر حساسيّت نگهبانى) ركوع و سجود را چگونه به جاى آورند؟ و آيا بايد در هنگام سجده از چيزى كه سجده بر آن صحيح است استفاده كنند يا لازم نيست؟

ج. هر طور باشد وقتى را براى نماز مختار قرار دهد و مسلمان در هر كارى كه باشد، بايد براى نمازش وقتى را قرار دهد.

 

گذاشتن مهر بر پيشانى به علت درد گردن

644. فردى كه به علت درد گردن نمى تواند سر بر مهر بگذارد، آيا مى تواند مهر را بر پيشانى بگذارد؟

ج. بايد مهر را روى چيز بلندى گذاشته و طورى پيشانى را بر آن بگذارد كه بگويند سجده كرده است؛ ولى بنابر احتياط كف دست ها و زانوها و انگشتان پا را به طور معمول به زمين بگذارد و كسى كه هيچ نمى تواند خم شود، براى سجده بايد سر را به قصد سجده خم كند و براى بر خواستن از سجده سر را بلند نمايد.

 

خواندن نماز با كفش

645. كسى كه سجده را روى صندلى به جاى مى آورد؛ آيا مى تواند با كفش نماز بخواند؟

ج. چون بايد بنابر احوط تا بتواند سرانگشت بزرگ را بر زمين بگذارد؛ لذا نمى تواند با كفش نماز بخواند، بلى اگر مطلقا از خم شدن معذور است و ايماء مى كند (با سر به سجده اشاره مى كند)، قرار دادن ساير اعضاى سجده لازم نيست ، هر چند در اين جا نيز احوط است. (جهت اطلاع بيشتر به مسأله ى 880 و 881 رساله رجوع شود.)

 

سجده بر روى صندلى

646. فردى كه مبتلا به زانو درد است و هنگام تشهد تشديد مى يابد، آيا مى تواند براى به جا آوردن آن ها از صندلى استفاده كند؟ و آيا مى تواند مهر را روى صندلى ديگر بگذارد؟ (فقط براى سجده و تشهد و سلام)

ج. چون ضرورت است، مانعى ندارد.

 

اداى سجده به صورت چهار زانو

647. فردى مريضم كه به علت درد سر زانوها، اگر بخواهم هفت عضوى كه موقع سجده واجب است بر زمين بگذارم، پس از سجده قادر به نشستن نيستم؛ آيا مى توان چهار زانو بدون اين كه سر انگشتان پا را بر زمين بگذارم سجده كنم؟

ج. تنها همان عضو از اعضاى سجده كه عذر دارد، مى تواند بر زمين نگذارد.

حركت انگشت به طور عمدى در سجده

648. اگر بعضى از انگشت هاى پاى فرد نمازگزار در هنگام سجود همراه انگشت شصت به زمين برسند، آيا نماز اشكال دارد؟ و اگر در حال ذكر سجده، انگشت شصت پا را عمدا حركت دهد؛ آيا نمازش دچار اشكال مى شود؟

ج. مورد اوّل اشكال ندارد و مورد دوم هم اگر حركت كمى باشد، اشكال ندارد.

 

قرار نگرفتن كف دست به طور كامل بر روى زمين

649. قرار گرفتن دست در سجده بر روى دو فرش كه مقدارى فاصله بين آن ها باشد چه حكمى دارد؟

ج. با صدق استيعاب عرفى (كه عرف بگويد تمام كف دست روى زمين قرار گرفته است)، اشكال ندارد.

 

اعضايى كه در سجده بايد بر روى زمين قرار گيرند

650. در سجده كدام قسمت بدن بايد مماس با زمين باشد، آيا درآوردن انگشترى و جوراب لازم است؟

ج. پيشانى و كف دو دست و سر دوزانو و سر دو انگشت پا بايد روى زمين باشد، و در آوردن انگشترى و جوراب لازم نيست.

 

وجوب نشستن در نماز نافله

651. آيا نشستن بين دو سجده در نماز نافله مانند فريضه، واجب است؟

ج. واجب است؛ به معناى اين كه عدم تعمّد در ترك آن شرط صحّت است.

 

برداشتن پا يا دست بعد از ذكر واجب

652. اگر نمازگزار يا كسى در سجده پس از اداى ذكر واجب، دست يا پا را از زمين عمدا يا سهوا بردارد، ولى هنوز سجده را تمام نكرده و مى خواهد ذكر مستحبى بگويد، آيا سجده دچار اشكال مى شود؟

ج. اگر در حال ذكر واجب نباشد، ضررى به سجده نمى رساند و اشكال ندارد.

 

قرار ندادن تمام دست روى زمين و جاى لرزان

653. اگر در اثر جهل به حكم، كف دست ها را در حال سجده مطابق معمول نگذاشته و يا بر جاى لرزانى كه آرام نبوده (آرامش نداشته) سجده كرده است، نمازهاى سابقش چه حكمى دارد؟

ج. اگر سجده به قطع يا به احتياط صحيح نبوده، بايد نمازهايش را به همان گونه قضا يا اعاده كند.

 

حركت انگشت در حال سجده

654. وقتى كه انسان در حال گفتن ذكر سجده است، بايد دو كف دستش روى زمين باشد، سؤال اين است كه اگر در حال گفتن ذكر سجده دو كف دست روى زمين بود، امّا يكى از انگشتان دست بى اختيار روى زمين حركت كند؛ آيا بايد ذكر را دوباره تكرار كند؟

ج. اگر عرفا كف دست روى زمين قرار داشته، صحيح است و در غير اين صورت ذكر واجب اعاده شود.

 

دعا به زبان فارسى در سجده

655. فردى بى سوادم كه فقط الفاظ نماز را به عربى مى دانم، آيا بعد از اداى ذكر سجده به عربى مى توانم به فارسى دعا كنم، در بقيه مستحبات چه طور؟ و براى بقيه افراد چه طور؟

ج. دعا يا ذكر خداوند متعال به هر لغتى كه مخصوص نمازگزار باشد، در بين نماز اگرچه به عربى نباشد، مانعى ندارد؛ ولى خلاف احتياط است. خلاصه اين كه: بنابر اظهر جايز است، اگرچه احوط مواظبت بر عربيّت است. (جهت اطلاع بيشتر به مسأله ى 932 رساله رجوع شود.)

 

خواندن دعا در سجده آخر

656. آيا در سجده آخر نماز مى توان هر دعايى را خواند؟

ج. بله.

 

ذكر سجده

657. در سجده چه ذكرى مى توان گفت و چه قدر بايد باشد؟ اگر در سجده افزون بر ذكر واجب، دعا و ذكر غلط خوانده شود؛ آيا مبطل نماز است؟

ج. كفايت هر ذكرى كه در سجده بگويد خالى از وجه نيست، ولى احتياط مستحب آن است كه سه مرتبه سبحان اللّه  يا يك مرتبه «سبحان ربى الاعلى و بحمده» بگويد و ذكرهاى مستحبى را هم بنابر احوط بايد صحيح بخواند.

 

سجده طولانى

658. آيا داشتن سجده هاى طولانى براى حضور قلب بيشتر در نماز اشكالى دارد؟

ج. خير.

 

اكتفا به يك ذكر سبحان اللّه  در تنگى وقت

659. در موارد تنگى وقت، آيا مى شود در ذكر ركوع و سجده به يك مرتبه سبحان اللّه  اكتفا كرد؟

ج. بله.

صلوات فرستادن به جاى ذكر سجده

660. اگر فردى به جاى ذكر سجده بر اثر بى سوادى و يا تعليم غلط صلوات بفرستد؛ آيا نماز او صحيح است؟ در صورت صحيح نبودن، آيا لازم است نمازهاى گذشته را قضا كند؟

ج. نمازهايش صحيح است.

 

خواندن دعاى طولانى ميان دو سجده

661. خواندن دعاى طولانى در بين السّجدتين كه در عرف، صورت نماز را به هم بزند چه وجهى دارد؟

ج. اگر صورت نماز را به هم بزند، مبطل است.

 

گذاشتن تسبيح جلوى مهر

662. آيا گذاشتن تسبيح، جلوى سجاده و مهر جنبه ى شرعى دارد؟

ج. براى حيلولة (ايجاد فاصله و مانع) است به نحو مذكور در محل خود ـ مثل عروه و غير آن ـ . (رجوع شود به عروة الوثقى، بحث مكان هاى مكروه، مسأله ى 3).

 

نگاه به پشت سر در سجود

663. در سجود نگاه كردن به پشت سر چه حكمى دارد؟

ج. در صورت منافات با استقبال، اگر عمدا باشد نماز باطل مى شود و اگر منظور اين است كه در همان حالى كه سر بر مهر دارد نگاه به عقب كند اشكال ندارد.

664. كسى كه يكى از انگشتان دستش كج مى باشد و مثل بقيّه ى انگشتانش به راحتى روى زمين قرار نمى گيرد؛ وظيفه اش چيست؟

ج. همان طور قرار دهد، با سعى در صدق استيعاب عرفى، بنابر احوط.

چگونگى قرار دادن كف دست غير عادى در سجده

665. افرادى كه كف دستشان عادى نيست؛ چگونه بايد كف دست را به زمين بگذارند؟ آيا لازم است جاى متناسب با كف درست كند؟

ج. به هر طور ممكن كف دست را به زمين گذارد كافى است، با سعى در صدق استيعاب عرفى، بنابر احوط.

 

باندپيچى انگشت شصت پا

666. شخصى كه انگشت شصت پايش باندپيچى شده، آيا مى تواند انگشت باندپيچى را بر زمين بگذارد يا ساير انگشتان را بر زمين بگذارد؟

ج. اگر كم است مانعى ندارد و اگر بيش از متعارف است، جمع كند بين آن و ساير انگشتان و تمام آن ها را روى زمين بگذارد.

 

زخم بودن پيشانى

667. اگر پيشانى زخم باشد به طورى كه وقتى به مهر برسد خون جارى مى شود و هر چه صبر كند خونريزى بند نشود؛ تكليف اين فرد براى نماز خواندن چيست؟

ج. لازم است با جاى سالم پيشانى سجده كند و اگر ممكن نيست و يا زخم، تمام پيشانى را گرفته است، بايد به يكى از دو طرف پيشانى سجده كند و احتياط آن است كه طرف راست را برطرف چپ مقدم بنمايد و اگر ممكن نيست به چانه سجده نمايد.

 

جوش هاى روى پيشانى

668. اگر در پيشانى جوش هايى باشد كه هنگام سجده درد مى گيرند؛ آيا مى توان با يك طرف پيشانى سجده كرد؟ اگر بعد از سجده اوّل مهر آلوده به خون جوش ها شود، نماز چه حكمى دارد؟

ج. مثل جواب سؤال قبلى و اگر خون آلود شد، اگر مقدار ديگر آن پاك باشد بر آن جا سجده كند، (به مسأله ى 877 رساله و مسايل بعد از آن مراجعه شود.)

 

پوشيده بودن پيشانى

669. فردى كه پشانيش به علت زخم به طور كامل بسته يا باندپيچى شده است؛ وظيفه  اش چيست؟

ج. اگر طرف چپ و راست پيشانى باز است بايد به يكى از دو طرف پيشانى سجده نمايد و احتياط در اين است كه اگر طرف راست ممكن است آن را بر طرف چپ مقدم نمايد و اگر اين هم ممكن نيست با چانه سجده نمايد.

 

كسى كه انگشت پايش كج است

670. كسى كه يكى از انگشتان شصت پايش كج است و مثل بقيّه  ى انگشت ها به راحتى روى زمين قرار نمى گيرد، وظيفه چيست؟

ج. اگر مى تواند و حرج نيست، بايد سر آن دو انگشت را به زمين بگذارد و اگر نمى تواند يا حرجى است به ميسور آن اكتفا كند.

 

تعداد سجده براى آيات سجده  دار

671. كسى كه سجده بر او واجب است (مثل سجده آيات سجده  دار) چند سجده بايد به جا آورد، آيا گفتن تشهد و سلام نياز است؟

ج. فقط يك سجده واجب است و تشهد و سلام ندارد.

 

شنيدن آيه سجده  دار از راديو و تلويزيون

672. اگر آيه سجده  دار را از راديو يا تلويزيون بشنويم؛ آيا سجده لازم است؟

ج. اگر به منزله  ى ضبط صوت است لازم نيست؛ اما اگر به طور مستقيم و به منزله  ى بلندگوى بى سيم است، واجب است. (به مسأله ى 901 رساله رجوع شود.)

 

سجده نكردن بعد از شنيدن آيه سجده  دار

673. اگر كسى آيه  ى سجده  دار بشنود، ولى نتواند سجده را به جاى آورد، آيا گناه كرده است؟

ج. به هر طور ممكن، هر چند با اشاره هم ممكن باشد، بايد سجده كند و با ترك آن از روى فراموشى يا عمدا ساقط نمى شود و بايد بعدا به جا آورد.

 

شنيدن آيه سجده  دار در هنگام نماز

674. اگر در حال خواندن نماز آيه سجده را بشنويم چه كار كنيم؟

ج. بنابر احوط بايد بعد از نماز سجده ى آن را به جا آورد و نماز صحيح است.

 

خواندن آيه سجده  دار توسط بچه نابالغ

675. اگر يكى از آيه  هاى سجده  دار توسط بچه نابالغ، خوانده شود آيا بر شنوندگان سجده واجب است؟

ج. اگر بچه مميّز باشد بله، سجده واجب است. (مسأله ى 902 رساله)

 

شنيدن آيه  ى سجده  دار در نماز

676. آيا نمازگزار در نماز مى تواند اختيارا آيه  ى سجده  دار را بشنود؟

ج. محلّ اشكال است و اگر اتّفاقا شنيد، پس از ايماء براى آن، سجده را بنابر احوط وضعا بعد از نماز انجام دهد و اگر فوريّت عرفى آن فوت نشود، تكليفا هم اشكال ندارد.

زمان سجده واجب در آيات سجده  دار

677. زمان سجده واجب در آيات سجده  دار چه هنگام است؟

ج. وقتى تمام آيه را بخواند، پس واجب نيست اگر بعضى از آيه را ـ هر چند لفظ سجده در آن باشد بخواند ـ هرچند سجده  كردن در اين صورت نيز احوط است.

 

لزوم سجده بر حائض و جنب با شنيدن آيه ى سجده

678. اگر زن حائض آيه  ى سجده را بشنود؛ آيا لازم است سجده كند؟ شخص جنب چه طور؟

ج. لازم است سجده كنند.

 

سجده براى غير خدا

679. سجده براى غير خدا چه حكمى دارد؟

ج. جايز نيست.

 

سجده در مقابل قبور ائمّه و امام  زادگان ـ عليهم  السّلام ـ

680. آيا سجده در مقابل قبور امامان و امام زادگان جايز است؟

ج. اگر براى خدا سجده كند مانع ندارد، هر چند مقابل قبور باشد و اگر براى غير خدا سجده كند، جايز نيست.

681. در صورتى كه سجده در مقابل قبور ائمّه موجب توهين مذهب گردد يا عدّه اى تصوّركنند كه سجده براى امام ـ عليه السّلام ـ يا امام زادگان انجام گرفته، جايز است؟

ج. اگر عنوان ثانوى مثل وهن مذهب پيدا كرده است، عنوان را مراعات نمايند.

 

بوسيدن زمين حرم و عتبه

682. بوسيدن زمين، در مقابل حرم و عتبه ى مقدسه چه حكمى دارد؟

ج. مجرّد بوسيدن زمين و عتبه بوسى، سجده نيست و مانع ندارد.

ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

RSS