سجده سهو

« سجده سهو »
    براى پنج چيز بعد از سلام نماز ، انسان بايد دو سجده سهو به دستورى كه بعدا گفته مى شود بجا آورد :
    1 ـ اگر در بين نماز سهوا حرف بزند .
    2 ـ اگر يك سجده را فراموش كند .
    3 ـ اگر در نماز چهار ركعتى بعد از سجده دوم شك كند كه چهار ركعت خوانده يا پنج ركعت، ولى اگر قبل از تمام شدن سجده دوم شك كند، عمل به وظيفه اى كه قبلاً گفته شد مى نمايد و بنا بر احتياط دو سجده سهو بجا مى آورد؛ و همچنين اگر در حال ايستاده شك كرد كه شش ركعت خوانده يا پنج ركعت ، بدون ركوع مى نشيند و تشهد خوانده ، سلام مى دهد و دو سجده سهو براى ايستادن بى جا و دو سجده ديگر براى شكى كه كرده ، بنا بر احتياط انجام مى دهد .
    4 ـ جايى كه نبايد نماز را سلام دهد، مثلاً در ركعت اول، سهوا سلام بدهد.
    5 ـ اگر سهوا چيزى از غير ركن را كم يا زياد كند، بنابر احتياط دو سجده سهو بجا مى آورد.
    « 65 » اگر انسان اشتباها يا به خيال اينكه نمازش تمام شده حرف بزند بايد دو سجده سهو بجا آورد.
    « 66 » اگر چيزى را كه غلط خوانده دوباره به طور صحيح بخواند براى دوباره خواندن آن سجده سهو واجب نيست، و همچنين اگر در بين نماز احتياط موجبات سجده سهو پيش بيايد، بنابر اظهر سجده سهو واجب نمى شود.
    « 67 » اگر در نماز سهوا مدتى حرف بزند و تمام آنها يك مرتبه حساب شود، دو سجده سهو بعد از سلام نماز كافى است.
    « 68 » اگر سهوا تسبيحات اربعه را نگويد يا كمتر از يك مرتبه بگويد بايد دو سجده سهو بجا آورد.
    « 69 » اگر در جايى كه نبايد سلام دهد ، به نيت سلام اشتباها هرسه سلام را بگويد دو سجده سهو كافى است .

    « 70 » اگر يك سجده يا تشهد را فراموش كند و پيش از ركوع ركعت بعد يادش بيايد، و يا گمان كند كه سجده را از ركعت پيش فراموش كرده است، بايد برگردد و بجا آورد، و بعد از نماز براى قيام بى جا احتياطا دو سجده سهو بجا آورد و همچنين بنا بر احوط دو سجده سهو ديگر براى زياد شدن قرائت يا تسبيحات ـ اگر آنها را خوانده باشد ـ بجا آورد .
    « 71 » اگر در ركوع يا بعد از آن يادش بيايد كه يك سجده يا تشهد را از ركعت پيش فراموش كرده، بايد بعد از سلام بنا بر اظهر سجده يا تشهد را قضا نمايد و بعد از آن براى تشهد فراموش شده دو سجده سهو و بنا بر احتياط واجب براى يك سجده فراموش شده نيز دو سجده سهو بجا آورد .
    « 72 » اگر سجده سهو را بعد از سلام نماز عمدا بجا نياورد، معصيت كرده و واجب است هرچه زودتر آن را انجام دهد و چنانچه سهوا بجا نياورد، هروقت يادش آمد بايد فورا انجام دهد و لازم نيست نماز را دوباره بخواند .
    « 73 » اگر شك دارد كه سجده سهو بر او واجب شده يا نه ، لازم نيست بجا آورد .
    « 74 » كسى كه شك دارد دو سجده سهو بر او واجب شده يا چهار سجده، اگر دو سجده بنمايد كافى است.
    « 75 » اگربداند يكى از دو سجده سهو را بجانياورده، در محل تدارك مى كند و در غير محل بنا بر احتياط واجب دو سجده سهو بجا آورد و اگر بداند سهوا سه سجده كرده، بنا بر احتياط مستحب دوباره دو سجده سهو بنمايد.
    « 76 » اگر واجبى از واجبات سجده سهو را فراموش كرد، اگر محل آن نگذشته آن را بجا مى آورد و اگر بعد از سلام فهميد، بنابراحتياط سجده سهو را اعاده كند.
    « 77 »اگر در سجده سهو شك كرد كه دو سجده بجا آورده يا يك سجده، بنا را بر دو مى گذارد ، اگر چه قبل از تشهد باشد ، و اگر شك كرد كه دو سجده بجا آورده يا سه سجده ، بنا را بر دو مى گذارد و همچنين به شك در ذكر يا طمأنينه اعتنا نمى كند ، اگر چه قبل از سربرداشتن از سجده باشد، امّا اگر شك كرد كه اصل سجده را بجاآورده يا نه، بايد بجا آورد.

دستور سجده سهو
    « 78 » دستور سجده سهو اين است كه بعد از سلام نماز فورا نيت سجده سهو كند و پيشانى را به چيزى كه سجده بر آن صحيح است بگذارد و بنا بر احتياط واجب به نحو مأثور بگويد :
    « بسـم اللّه و بِاللّه و صَلَّـى اللّه عَلى محمّدٍ و آلِ محمّد » يا « بسم اللّه و باللّه اللّهمَّ صَلِّ عَلى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ » ، ولى بهتر است بگويد : « بسم اللّه و باللّه السّلامُ عَلَيكَ اَيُّهَا النَّبِىُّ و رَحْمَةُ اللّه وَ بَرَكاتُه » ، بعد بايد بنشيند و دوباره به سجده رود و يكى از ذكرهايى را كه گفته شد بگويد و بنا بر اظهر وقتى سر از سجده برداشت تشهد بخواند سپس سلام بدهد .
    « 79 »آنچه در سجده نماز واجب است، از قبيل گذاشتن مواضع هفتگانه بر زمين ، گذاشتن پيشانى بر چيزى كه سجده بر آن صحيح است ، نشستن بين دو سجده و طمأنينه در آنها ، طهارت ، پوشش و رو به قبله بودن ، بنا بر احوط بايد در سجده سهو رعايت شود .

قضاى سجده و تشهد فراموش شده
    « 80 » سجده و تشهدى را كه انسان فراموش كرده و بعد از نماز قضاى آن را بجا مى آورد بايد تمام شرايط نماز مانند پاك بودن بدن و لباس و رو به قبله بودن و شرط هاى ديگر را داشته باشد .
    « 81 » اگر بين سلام نماز و قضاى سجده يا تشهد كارى كند كه اگر عمدا يا سهوا در نماز اتفاق بيفتد نماز باطل مى شود، مثلاً پشت به قبله نمايد، بايد قضاى سجده و تشهد را بجا آورد و بنا بر احتياط نمازش را اعاده نمايد .
    « 82 » اگر بعد از سلام نماز يادش بيايد كه يك سجده از ركعت آخر را فراموش كرده، بايد سجده را نه به قصد ادا و نه به قصد قضا، بجا آورد، و ما بعد آن را كه تشهد و سلام است انجام دهد، و بنابراحتياط واجب دو سجده سهو براى سجده فراموش شده و دو سجده سهو براى زياد شدن تشهد و سلام بجا آورد، و اگر تشهد ركعت آخر را فراموش كرده باشد و بعد از سلام يادش بيايد، در صورتى كه چيزى كه نماز را باطل كند انجام نداده باشد، بنابراحتياط واجب آن تشهد را نه به قصد ادا و نه قضا بجا آورد و سلام را هم بگويد و سپس دو سجده سهو به قصد وظيفه فعليه انجام دهد.

كم و زياد كردن اجزاء و شرايط نماز
    « 83 » هرگاه چيزى از واجبات نماز را عمدا كم يا زياد كند، اگر چه يك حرف آن باشد، نماز باطل است.
    « 84 » اگر دربين نماز بفهمد وضو يا غسلش باطل بوده، يا بدون وضو يا غسل مشغول نماز شده، بايد نماز را بهم بزند و دوباره با وضو يا غسل بخواند و اگر بعداز نماز بفهمد بايد دوباره نماز را با وضو يا غسل بجاآورد و اگر وقت گذشته قضا نمايد.
    « 85 » اگر بعد از رسيدن به ركوع يادش بيايد كه دو سجده از ركعت پيش فراموش كرده، نمازش باطل است، و اگر پيش از رسيدن به ركوع يادش بيايد، بايد برگردد و دو سجده رابجا آورد و برخيزد و حمد و سوره يا تسبيحات را بخواند و نماز را تمام كند .
    « 86 » اگر پيش از گفتن « السلام علينا » و « السلام عليكم » يادش بيايد كه دو سجده ركعت آخر را بجا نياورده، بايد دو سجده را بجا آورد و دوباره تشهد بخواند و نماز را سلام دهد.
    « 87 » اگر پيش از سلام نماز يادش بيايد كه يك ركعت يا بيشتر از آخر نماز نخوانده، بايد مقدارى را كه فراموش كرده بجا آورد.
    « 88 » اگر بعد از سلام نماز يادش بيايد كه يك ركعت يا بيشتر از آخر نماز را نخوانده، چنانچه كارى انجام داده كه اگر در نماز عمدا يا سهوا اتفاق بيفتد نماز را باطل مى كند، مثلاً پشت به قبله كرده، نمازش باطل است، و در غير اين صورت بايد فورا مقدارى كه فراموش كرده بجا آورد.

    « 89 » هرگاه بعد از سلام عملى انجام دهد كه اگر در نماز عمدا يا سهوا اتفاق بيفتد نماز را باطل مى كند، مثلاً پشت به قبله نمايد و بعد يادش بيايد ، كه دو سجده آخر را بجا نياورده نمازش باطل است بلكه اگر پيش از انجام كارى هم كه نماز را باطل مى كند، يادش بيايد، دو سجده اى را كه فراموش كرده بجا مى آورد و دوباره تشهد مى خواند و نماز را سلام مى دهد و براى سلامى كه اول گفته است دو سجده سهو بجا مى آورد و بنا بر احتياط واجب بايد نماز را اعاده كند .
    « 90 » اگر بفهمد نمازش را پيش از وقت خوانده ، يا پشت به قبله يا با انحراف بيشتر از طرف راست و طرف چپ قبله بجا آورده ، بايد دوباره بخواند ؛ و اگر وقت گذشته در صورتى كه قبل از وقت خوانده بايد قضا كند و اگر پشت به قبله خوانده بنا بر احوط قضا نمايد .

ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

RSS